Làng Cơ Tu Bhơ Hôồng Đông Giang: Cách Đi Từ Đà Nẵng, Trải Nghiệm Nhà Gươl Và Lưu Ý Khi Thăm Bản

Làng Bhơ Hôồng ở đâu, là làng thế nào

Bhơ Hôồng là làng của người Cơ Tu thuộc xã Sông Kôn, phía tây Đà Nẵng, tên cũ trên nhiều tài liệu là xã Sông Kôn, huyện Đông Giang, Quảng Nam. Cổng thông tin du lịch Đà Nẵng ghi làng cách trung tâm thành phố khoảng 70 km; Báo Văn hóa ghi cách Hội An khoảng 80 km và cho biết làng có hơn 700 nhân khẩu, chủ yếu là người Cơ Tu. Tên làng được viết theo nhiều cách (Bhơ Hôồng, Bhơhôồng, Bho Hoong), nên khi tìm bản đồ hãy thử vài cách viết.

Làng bắt đầu làm du lịch cộng đồng từ năm 2013. Theo báo VnBusiness năm 2020, Tổ hợp tác quản lý du lịch cộng đồng Bhơ Hôồng thành lập vào tháng 6/2013 với 26 thành viên, sau một dự án năm 2011 do Chính phủ Luxembourg tài trợ cùng Tổ chức Lao động quốc tế. Con số khách và doanh thu trong bài đó đã cũ nên bài này không dùng làm mốc hiện nay; điều đáng giữ lại là mô hình do chính người dân tổ chức, và vì vậy bạn nên chuẩn bị tinh thần đi vào một bản làng đang sinh sống chứ không phải một điểm tham quan có giờ mở cửa cố định.

Cách đi từ Đà Nẵng và Hội An

Du khách đi ô tô hoặc xe máy theo Quốc lộ 14G, tuyến băng qua vùng núi phía tây. Đoạn này có nhiều khúc cua và đèo, tín hiệu điện thoại có thể yếu ở một số chỗ, vì vậy nên tải sẵn bản đồ ngoại tuyến. Khoảng 70 km đường núi thường cần trên hai giờ mỗi chiều; con số này chỉ là ước lượng, thời gian thật phụ thuộc giao thông, thời tiết và việc bạn dừng chụp ảnh.

• Từ Đà Nẵng: khoảng 70 km, đi về hướng tây theo Quốc lộ 14G; xe riêng đón tại khách sạn rồi đưa thẳng vào làng.
• Từ Hội An: khoảng 80 km theo Báo Văn hóa, dài hơn chặng từ Đà Nẵng, nên hãy tính thêm thời gian và xuất phát sớm hơn.
• Xe máy: làm được nếu quen đèo và thời tiết khô; không nên đi khi mưa lớn hoặc khi trời tối.
• Xe riêng có tài xế: hợp với gia đình, nhóm có người lớn tuổi hoặc muốn ghép nhiều điểm mà không phải tự lái đường núi.

Trải nghiệm tại làng

Cổng thông tin du lịch Đà Nẵng nêu các điểm chính: ngôi nhà Gươl truyền thống, ẩm thực Cơ Tu, tiếng cồng chiêng, điệu múa tâng tung da dá và những làn điệu hát lý. Báo Văn hóa mô tả nhịp một ngày ở bản: buổi sáng đi rừng và xuống suối, buổi chiều học dệt, đan lát, buổi tối quây quần bên bếp lửa nghe cồng chiêng. Các bài báo cũng ghi những sinh hoạt từng có nguy cơ mai một, như múa tâng tung da dá, lễ mừng cơm mới và hát lý, đã được dân bản làm sống lại nhờ du lịch.

Thực tế, trải nghiệm đáng giá nhất thường nằm ở những việc nhỏ: ngồi trong nhà Gươl nghe người dân kể về làng, thử đan một chiếc gùi, xem cách dệt thổ cẩm, hay ăn một bữa cơm lam với món nướng ống tre. Bạn không nên mong đợi một chương trình biểu diễn được dàn dựng sẵn như ở khu du lịch lớn; mức độ phong phú phụ thuộc vào số người trong đoàn và việc bạn báo trước.

Ở lại qua đêm hay đi trong ngày

Báo Văn hóa cho biết thời gian tham quan và trải nghiệm tại làng khoảng 3 giờ, khớp với kiểu đi trong ngày: xuất phát sớm, ở làng buổi sáng đến đầu giờ chiều, về Đà Nẵng trước khi trời tối. Đi trong ngày hợp với khách ít thời gian, nhóm có trẻ nhỏ hoặc người không quen ngủ nhà sàn.

Ở lại một đêm đáng cân nhắc nếu bạn muốn nghe cồng chiêng quanh lửa trại, đi rừng buổi sáng sớm hoặc học dệt, đan lâu hơn. Khách có thể lưu trú tại nhà dân, sinh hoạt cùng gia chủ và học vài câu tiếng Cơ Tu. Giá phòng, giá bữa ăn và số chỗ không được các nguồn đã tham khảo ghi rõ, nên hãy hỏi trực tiếp và xác nhận bằng tin nhắn trước khi lên đường; làng nhỏ nên không phải lúc nào cũng còn chỗ vào dịp cuối tuần hoặc lễ.

Ứng xử khi vào bản

• Xin phép trước khi chụp ảnh người dân, trẻ em và bên trong nhà Gươl; nếu người dân từ chối, hãy dừng ngay.
• Nhà Gươl là nơi sinh hoạt chung của làng, nên hãy làm theo hướng dẫn của người dẫn về chỗ đứng, chỗ ngồi và những vật không nên chạm vào.
• Ăn mặc kín đáo, giày đi bộ dễ trượt khi đường ướt; mang áo mưa mỏng vì thời tiết vùng núi thay đổi nhanh.
• Hỏi giá bữa ăn, đồ thủ công và dịch vụ trước khi dùng; việc mua đồ thủ công trực tiếp từ người làm ra là cách hỗ trợ dân bản thiết thực nhất.
• Mang rác về, không hái cây rừng và không xuống suối khi nước lên sau mưa.

Mùa đẹp và điểm ghép gần đó

Cổng du lịch Đà Nẵng cho biết mùa xuân và đầu hè là lúc vùng này xanh nhất, còn những tháng mát cuối năm đôi khi có mây trôi qua đỉnh núi. Cũng nguồn này gợi ý đồi chè Quyết Thắng ở xã Sông Vàng, nên đến vào sáng sớm lúc có sương, cùng các thác và suối trong rừng. Ở phía xa hơn, bạn có thể đọc bài về khu Cổng Trời Đông Giang hoặc săn mây Đỉnh Quế Tây Giang; mỗi điểm cần thời gian và đường đi riêng nên đừng ghép quá ba nơi trong một ngày.

Lịch trình trong ngày và xe riêng

Mốc giờ dưới đây chỉ để tham khảo, lấy khoảng 3 giờ ở làng theo Báo Văn hóa làm trục và chừa dư cho đường đèo.

1. Bước 1: 06:00 xuất phát từ Đà Nẵng. Đi theo Quốc lộ 14G về hướng tây, dừng ngắn nếu muốn ghé đồi chè Quyết Thắng lúc còn sương.
2. Bước 2: khoảng 09:00 đến làng. Chào hỏi người phụ trách, hỏi lại dịch vụ đã đặt, vào nhà Gươl nghe giới thiệu.
3. Bước 3: 09:30–12:30 trải nghiệm. Thử đan lát hoặc xem dệt thổ cẩm, nghe cồng chiêng, ăn trưa món Cơ Tu.
4. Bước 4: 13:30 khởi hành về. Chừa dư thời gian cho đường đèo và nghỉ chân để về đến Đà Nẵng trước khi trời tối.

Tuyến này không có trong bảng giá niêm yết, nên Sun Travel báo giá theo lộ trình khứ hồi trong ngày, số người và thời gian chờ. Bạn có thể xem mặt bằng giá các tuyến khác ở bảng giá xe Đà Nẵng Hội An rồi gửi điểm đón và giờ mong muốn qua Zalo/WhatsApp 0384.833.444; hủy hoặc đổi giờ miễn phí nếu báo trước ít nhất 2 giờ.